Fór ekki í ljós nema tvisvar í viku

ORRABLÓT - 69

Allskonar dellur gengu yfir þessa þjóð í áttunni og við Akureyringar létum svo sannarlega ekki okkar eftir liggja. Ekkert frekar en snyrtipinninn í Parísarlestinni forðum. Við erum að tala um hluti eins og sódastrímtækið, fótanuddtækið og hárgreiðslur á borð við möllettið, að ógleymdum ljósaböðunum.

Byrjum á ljósaböðunum. Í áttunni þótti enginn maður með mönnum nema að hann færi í ljós alla vega þrisvar í viku, eins og segir í kvæðinu, og þá helst með mynd af bílnum í vasanum. Sjálfur átti ég í smá basli með þetta fyrir þær sakir að bíllinn minn festist af einhverjum ástæðum ekki á filmu; ekkert frekar en draugarnir forðum. Þegar ég hugsa um það þá er ekki hægt að útiloka að Hondan mín hafi verið af öðrum heimi. Þess vegna var ég meira að vinna með tvo en þrjá ljósatíma í viku og var fyrir vikið álitinn hálfgerður plebbi. „Sjáiði þennan,“ sagði fólk og skríkti við tönn, „hann fer ekki í ljós nema tvisvar í viku!“

Ég man fyrst eftir að hafa lagst í ljósabað í heimahúsi í Síðuhverfinu. Það var ofboðslega fín aðstaða í kjallara hússins, lítil sundlaug og allt. Þarna komu saman menn úr öllum stéttum, námsmenn, prestar, múrarar, bankamenn og böðlar. Nei, það voru líklega engir böðlar þarna. Það voru karlatímar og kvennatímar enda bara einn búningsklefi og fyrir og eftir ljósabaðið voru stóru málin krufin. Maður fékk til dæmis að vita allt um frumefnið þóríum og eðliseiginleika þess, að ekki sé talað um allar vangavelturnar um kenningar Descartes. Sitt sýndist hverjum og fyrir kom að mönnum hitnaði í hamsi. Kannski ekki skrýtið, ljósabekkirnir voru hálfgerðir Trabantar á þessum árum og maður þurfti að liggja í alla vega klukkutíma til að eiga möguleika á að ná einhverjum lit. Seinna komu túrbóbekkir og þá var nóg að henda sér inn í tíu mínútur eða korter og koma elgtanaður út.

Ætli það hafi ekki verið Ingólfur Jónsson æskuvinur minn sem tók mig fyrst með sér í Síðusólina (ég man svo sem ekki hvað stofan hét ef hún hét þá eitthvað). Hann hefur alltaf verið opinn fyrir nýjungum og eldfljótur að drekka í sig strauma og stefnur í þessu lífi.

Annars sótti maður þá stofu ekki lengi; mögulega lagði hún upp laupana eins og frystihúsin forðum. Nema að hún sé þarna ennþá? Ekkert skal fullyrt um það. Þess í stað fór ég oftast í ljós á prýðilegri stofu í Glerárgötunni. Man ekki heldur hvað hún hét. Maður man ekki orðið nokkurn skapaðan hlut. Ég veðja á Smart. Hét ekki þriðja hver sólbaðsstofa Smart?

Ásóknin var svo mikil að um leið og flautan gall eftir tímann þurfti maður að flýta sér á fætur og yfir ganginn í steypibaðið svo næsti maður kæmist að. Í millitíðinni stakk starfsmaðurinn sér inn í klefann og þreif bekkinn með offorsi. Til að byrja með átti gesturinn sjálfur að sjá um þrifin en þar sem menn eru í eðli sínu breyskir og mishreinlátir að upplagi var snemma horfið frá því fyrirkomulagi.

Ég er rútínumaður í grunninn og um árabil hafði ég fyrir sið að fara alltaf í ljós fyrir úrslitaleikinn í enska bikarnum í knattspyrnu. Arnaldur Skúli Baldursson vinur minn hafði afskaplega gaman að þeirri sérvisku og hringdi í mig síðast núna í vor á bikardegi til að spyrja hvort ég væri ekki örugglega búinn að fara í ljós. Annars gæti leikurinn varla hafist. Svarið var nei, þessi siður lagðist af eftir úrslitaleikinn 2001, þegar Liverpool vann Arsenal 2:1 á Þúsaldarvellinum í Cardiff. Freddie Ljungberg kom Arsenal þá yfir en Michael Owen vann leikinn með tveimur mörkum undir lokin. Gott ef Púlarinn Skúli bauð mér ekki í ljós fyrir leikinn. Ég er nokkuð viss um að það var minn síðasti ljósatími.

Þá komum við að hlutunum sem allir þurftu að eiga í áttunni. Fótanuddtækið var eitt af þeim. Það fór eins og eldur í sinu um landið enda hafði einhverjum bráðskörpum markaðsmönnum tekist að sannfæra þjóðina um að án þess gæti hún alls ekki verið.

Fótanuddtækið frá Clairol var um árabil vinsælli jólagjöf en góð bók og í auglýsingu í Tímanum frá því á aðventunni 1982 segir: „Clairol iljanuddtækið er kærkomin jólagjöf fyrir íþróttamenn, og þá sem ganga mikið, standa mikið eða eru þreyttir í fótum. Iljanuddtækið eykur vellíðan um allan líkamann.“

Hver gat ekki fallið fyrir þessu?

Tja, ekki mín fjölskylda. Ég þori varla að trúa ykkur fyrir þessu en við eignuðumst aldrei Clairol-fótanuddtæki. Þetta situr enn í mér og mun gera meðan ég lifi. Og ég sem er frægur í minni fjölskyldu fyrir djúpstæðan áhuga á fótaböðum. Hermt er að einu sinni hafi stórfjölskyldumyndatöku verið slegið á frest meðan ég skellti mér í fótabað. Nema hvað? Ekki sitja menn fyrir á mynd með skítugar býfur!

Ég er feimnari við fótanuddið. Þið munið hvernig fór fyrir Tony Rocky Horror í Pulp Fiction? Sagan segir að gangsterinn Marsellus Wallace hafi fleygt honum út um glugga á fjórðu hæð fyrir að hafa nuddað fæturna á konunni hans, Miu. Þetta fæst þó aldrei staðfest í myndinni og Tony Rocky Horror sést aldrei í mynd. En eftir fallið á hann að hafa verið málhaltur um alla tíð.

Eins gott að Pulp Fiction var ekki gerð fyrr en í níunni, þegar fótanuddtækisæðið var um garð gengið hér um slóðir.

Áður en þið farið að halda að eitthvað hafi amað að mér og minni fjölskyldu þá get ég staðfest að við áttum sódastrímtæki. Eins og allir aðrir. Jafnvel rammar kvað að því æði en fótanuddinu. Menn strímuðu án afláts heima í eldhúsi svo gosdrykkjafyrirtækin römbuðu á barmi gjaldþrots.

Ég hafði umsjón með tækinu heima hjá mér og það tók mig einhverja tvo eða þrjá mánuði að átta mig á því hvernig eiga ætti við sveifina sem hleypti sjálfu gosinu á drykkinn. Við tæknin eigum af einhverjum ástæðum ekkert ofboðslega vel saman. Fram að því var fyrir vikið ekki um eiginlega gosdrykki að ræða. Samt svolgruðu mamma og pabbi drykkinn í sig, hvort sem það var kók, appelsín eða límonaði, og þegar ég komst loksins upp á lagið með framkvæmdina voru þau orðin svo vön goslausu gosdrykkjunum að þau urðu fyrir hálfgerðum vonbrigðum.

Loks er það möllettið, sú stórkostlega og ódauðlega hárgreiðsla. Ég var búinn að lofa að fjalla um það. Öðru nafni sítt að aftan. Gott ef möllettið tók ekki bæði fótanuddtækið og sódastrímtækið á ippon, alla vega meðal karla. Eins og hendi væri veifað voru allir karlar (jæja, segjum strákar) á Akureyri komnir með möllett. Og bara helvíti drjúgir með sig. Strimillinn á sumum náði langt niður eftir bakinu. Svalara gat það víst ekki orðið. Fyrirmyndirnar voru fremstu popparar úti í heimi og enginn efaðist um að þeir vissu upp á hár hvernig menn ættu að greiða sér.

Ég henti að sjálfsögðu í möllett og bar það bara býsna vel. Eða ekki. Allt er þetta spurning um tilfinningu en ekki ásýnd. Og fyrst ég var byrjaður að safna hári að aftan þá var ekki annað í stöðunni en að halda áfram og safna jafnsíðu. Og áfram og áfram. Uns ég hafði enga stjórn á hárvexti mínum lengur.

En það er önnur saga.

Orri Páll Ormarsson er fæddur 1971. Hann ólst upp á Akureyri, er Þorpari, Þórsari, og blaðamaður á Morgunblaðinu. Pistlar hans fyrir Akureyri.net birtast hálfsmánaðarlega, á föstudögum.