Fara í efni
Pistlar

Heklupeysur

AKUREYRI ÆSKU MINNAR – 24

Um og upp úr miðri síðustu öld var það svo á venjulegum alþýðuheimilum fyrir botni Eyjafjarðar að yngri börnunum voru búin þau örlög að fara í fatakostinn af eldri systkinunum. Bræðrum sínum og systrum. En nægjusemi var í hávegum.

Í mínu tilviki voru það garmarnir af Gunna bróður. Mér bauðst ekki annað en útslitnir larfarnir af honum. Aldrei ein einasta nýkeypt flík úr Kaupfélaginu, hvað þá úr Amaro, svo það varð að láta sig hafa það að fara í flíkurnar sem sá eldri var vaxinn upp úr. Bæði boli, buxur og peysur. Og sumt af því vesalar tirjur.

Því gott ef svona lagað situr ekki enn í sálartetri manns.

En það er af þessum sökum sem æskuminningarnar snúast ekki síst um endurbætur á notuðuðum fataræflum. Þá er setið við saumabekkinn og fylgst með því hvernig móðir manns umhverfir notuðu í nýtt, rétt eins og guðlegur máttur sem getur breytt vatni í vín, í anda þess sem Biblíusögurnar höfðu innrætt ungum og saklausum pilti í kapellunni undir Akureyrarkirkju.

Hún var sérlega lagin með Heklupeysurnar. En það mátti ekki henda nokkurri svoleiðis spjör. Þær entust nefnilega von úr viti, nema ef vera kynni ermarnar. En þá komu olnbogabæturnar til sögunnar. Mamma kunni á því ráðið. Hún prjónaði leppana úr fínum lopa sem hún þæfði og kappmellaði svo kantana og saumaði á gamla plaggið. En það varð að heita svo.

Heklupeysurnar dugðu kynslóðum saman. Sérstaklega eftir að Verksmiðjurnar niðri á eyrum byrjuðu að drýgja lopann með draloni. Það var að sögn sannkallað galdraefni. Ekkert virtist geta unnið á þeim, einkanlega búkstykkinu, sem var eins og brynja um mann miðjan sem stóð af sér hvaða vetrarveður sem var.

Fyrir vikið eru þær samofnar æsku manns. Í gömlu bekkjarröðinni stendur hver Heklupeysan af annarri í beinni röð og jafnar bilin. Með bótum á ermunum.

Sigmundur Ernir er fæddur á Akureyri 1961. Pistlar hans um æskuárin í heimabænum á sjöunda og áttunda áratug síðustu aldar birtast alla mánudaga á Akureyri.net.

  • Í NÆSTU VIKU: KARTÖFLUR

Landnám skógarfugla

Sigurður Arnarson skrifar
25. mars 2026 | kl. 11:00

Gildi – þinn innri áttaviti

Hrafnhildur Reykjalín Vigfúsdóttir skrifar
24. mars 2026 | kl. 09:00

Hús dagsins: Aðalstræti 54 og 54a

Arnór Bliki Hallmundsson skrifar
23. mars 2026 | kl. 06:00

Skammtað í aska

Jóhann Árelíuz skrifar
22. mars 2026 | kl. 06:00

Haldið á brattann

Hjalti Jóhannesson skrifar
21. mars 2026 | kl. 06:00

Tær var sú fegurð, A 7359

Orri Páll Ormarsson skrifar
20. mars 2026 | kl. 10:00