Yeasteryear – ein umtalaðasta bók ársins

Í dag skrifar Hrönn Soffíu Björgvinsdóttir_ _ _

Bókin segir frá áhrifavaldinum Natalie sem byggir samfélagsmiðlaímynd sína á því að vera hefðbundin kristin húsmóðir, eða tradwife eins og það er gjarnan kallað á ensku. Hún býr á fallegu sveitabýli með eiginmanni og fimm börnum. Þau stunda lífrænan búskap, hún eldar allar máltíðir frá grunni, býr til sína eigin sápu, börnin fá heimakennslu og hún þakkar Guði fyrir þennan óspillta bandaríska draum sem líf hennar er. Það er að minnsta kosti það sem fylgendur hennar sjá. Raunveruleikinn er hins vegar allt annar – ástlaust hjónaband, börn sem hún nær engri tengingu við, útlendir verkamenn sem halda býlinu gangandi, barnfóstrur sem ala upp börnin, pródúsent á bak við tjöldin og peningarnir frá tengdapabba sem fjármagna þetta leikrit. Natalie er við það að bugast en það skiptir öllu máli að halda ímyndinni.

Einn morguninn vaknar hún og allt hefur breyst - en þó ekki. Hún býr enn í sama húsi en það er engu líkara en að hún hafi farið 200 ár aftur í tímann. Maðurinn hennar er þarna, en þó er þetta ekki alveg hann. Hún á börn, en þó eru þetta ekki sömu börnin. Öll nútímaþægindi eru horfin og nú þarf Natalie að gjöra svo að lifa lífinu sem hún hefur verið að predika á samfélagsmiðlum sínum.

Er hana að dreyma? Er hún stödd í raunveruleikasjónvarpi? Er þetta prófraun frá Guði? Er hún tímaferðalangur? Allt eru þetta spurningar sem bæði Natalie og lesandinn velta fyrir sér meðan Natalie reynir að þrauka í fortíðinni og komast aftur til síns raunverulega lífs.

Þetta er bók sem vekur með mér miklar tilfinningar, Natalie er einstaklega grunnhyggin og óviðkunnaleg persóna, það er erfitt að halda með henni. Þrátt fyrir það er henni vorkunn þar sem hún hefur alla tíð fengið þau skilaboð að hennar eini tilgangur í lífinu sé að vera eiginkona og móðir - jafnvel þó hún hafi enga ánægju af þeim hlutverkum. Sagan vekur mann til umhugsunar um falska glansmynd samfélagsmiðla og hversu langt fólk er tilbúið að ganga til þess að fá fleiri læk og meiri deilingu. Þá er hún líka áhugaverð hugleiðing um kynjahlutverk og hversu hamlandi fastmótaðar hugmyndir þar lútandi geta reynst fólki.

Yestaryear er bók sem hélt mér við efnið allan tímann. Ég reitti hár mitt af reiði þegar mér fannst Natalie vera óþolandi en fann svo til með henni þess á milli. Bókin er að mörgu leyti dapurleg en er þó grátbrosleg á köflum. Ég sá engan veginn fyrir hvernig hún myndi enda og satt að segja tók það mig nokkra daga að melta hana að loknum lestri. Þetta er bók sem mæli heilshugar með og vona svo sannarlega að hún verði þýdd á íslensku.