Það dugir skammt að breyta bókstöfum í tölustafi

OPIÐ BRÉF TIL MENNTAMÁLARÁÐHERRA

 

Enn og aftur sitjum við uppi með „dapurlegar“ niðurstöður úr Pisa könnunum. Við vitum samt að okkar forsendur eru aðrar en í löndum sem við erum borin saman við. Á Íslandi fara öll börn sem tala einhverja íslensku í þessi próf á meðan valið er til prófanna í öðrum löndum. Í kjölfarið má endalaust tala niður íslenska skóla, íslenska kennara og nemendur.

 

Í þessu ljósi langar mig að segja þér sögu, frú Inga Sæland. Þegar ég var 5 ára var ég fluglæs og í ljósi þess var ákveðið að ég byrjaði í skóla. Það eru 58 ár síðan. En ég bjó í litlu samfélagi og Ísland töluvert ólíkt því sem það er í dag. Það geta verið margar ástæður fyrir því að í 7 ár fór ég dauðskelfd í klukkutíma ferð með skólabíl á hverjum morgni í þorpið þar sem skólinn var. Ég lét hinsvegar aldrei á því bera því í þá daga var börnum kennt að harka af sér. Mögulega var þetta vegna þess að ég var fyrsta prestsbarnið í samfélaginu sem gekk í almennan skóla í þorpinu, mögulega vegna þess að ég byrjaði ári fyrr í skóla og gekk vel að læra og mögulega vegna þess að ég var ADHD barn og þess vegna „öðruvísi“, með annað stýrikerfi í taugakerfi og heila sem enginn vissi um og hafði ekki orð yfir eða þekkingu á. En ég tilheyrði aldrei og fékk að finna fyrir því. Ég var svo glöð þegar þessari pínu lauk og ég átti að fara í unglingadeild í skóla, í annarri sveit. En ég sá ekki við því að auðvitað fylgdu sömu skólafélagar sem voru snöggir að láta vita að ég væri „öðruvísi“ og þar voru þá fleiri sem gátu tekið þátt í eineltinu - á heimavistarskóla. Þar tóku við 3 ár sem voru hræðileg félagslega. Ég sagði aldrei frá og harkaði af mér og beindi orku minni í farveg þar sem ég gat bara sinnt mínu. Foreldrar mínir áttuðu sig á að ekki var allt með felldu og niðurstaða skólakerfisins var að ég var flutt í herbergið við hliðina á því sem ég var sett í upphaflega hvar ég varð fyrir hræðilegu einelti! Það var lausnin! En tímarnir breytast og við höfum meiri þekkingu á flestu.

 

Það tók 25 ár af ævi minni að vinna úr þessari hræðilegu reynslu og alveg áreiðanlegt að þetta hefur haft áhrif á allt mitt líf.

 

En ég er að upplagi jákvæð og bjartsýn manneskja og tókst að vinna þannig úr að ég gæti sannarlega nýtt reynsluna í kennarastarfi. Hún varð að námi! Ég ætlaði aldrei að verða kennari en svo fór að ég fór í Kennaraháskólann því ég gat ómögulega ákveðið hvað ég vildi verða, mögulega vegna þess að ég hafði hæfileika til margra hluta, og faðir minn taldi mér trú um að ég gæti notað námið í ýmislegt annað en kennslu! Kennarar eru nefnilega vinsælir starfsmenn víða! Svo bara gerist lífið og ég fór að kenna.

 

Í ljósi þessa og í ljósi þess að ég er að hefja mitt þrítugasta og níunda starfsár sem kennari þá hafna ég því alfarið að vandi íslenskra barna liggi í ómögulegum kennurum eða ómögulegu skólastarfi - alveg sama á hvaða skólastigi! Ég hef margfalda þekkingu á íslensku skólakerfi umfram þig, kæri menntamálaráðherra enda búin að standa vaktina lengi! Það vill svo til að núna er ég langelsti kennarinn í mínum skóla og ég get miðlað þekkingu sem ungir kennarar þiggja gjarnan og þau kenna mér líka. Ég er búin að fara í gegnum mikla þróun á tæpum 40 árum og ég get sagt þér að kennarar eru alltaf tilbúnir að læra og tileinka sér þá hluti sem samfélagið réttir að þeim! Við eigum stórkostlega unga kennara! En við erum ekki sálfræðingar, félagsfræðingar, fjölskyldufræðingar, atferlisfræðingar, prestar, svo nokkuð sé nefnt - en við sinnum samt þessum hlutverkum! Og þar liggur hundurinn grafinn. Við þurfum að hafa marga hatta og það verður óhjákvæmilega álag!

Þannig að ef þú heldur að breyting á námsmati sé að gera gæfumuninn í námi barna þá afhjúpar þú klárlega algjört þekkingarleysi þitt. Nútímasamfélag kallar á meiri sérhæfingu innan skólanna og til þess þarf fjármagn sem alls ekki ætti að spara því börnin okkar eru það dýrmætasta sem við eigum - kennarar eiga fyrst og fremst að sjá um fræðslu!

 

Það sem í grunninn skiptir mestu máli er siðferðið - að menntamálaráðherra og aðrir tali ekki niður skólastarfið - kennarar eru stöðugt að mennta sig - jafnvel að mennta sig í öðru en kemur starfi þeirra við vegna þess að þeir bera hag nemenda sinna fyrir brjósti.

Kæri menntamálaráðherra, ég vona að þú gefir þér tíma til að sjá rætur vandans. Ég vona að þú áttir þig á að skólakerfið þarf aukið fjármagn til að sinna mismunandi þörfum yngstu kynslóðanna - það dugir skammt að breyta bókstöfum í tölustafi - við erum að sinna fólki framtíðarinnar, því þarf að líða vel og hafa sjálfstraust til að finna sinn lífsveg