Solla, Náttfari og kóngurinn Klaki

 

Kannski er ég að plata („ljúga“ er of sterkt orð) en vissulega hef ég eldað og bakað eftir uppskriftum Nönnu í mörg ár. En eftir að hafa lesið Flóttann á norðurhjarann er ég ákveðinn í því að lesa meira eftir hana. Ég hafði nefnilega gaman af lestrinum og sagan gerist á slóðum Náttfara sem ég hiklaust segi vera fyrsta varanlega landnemann hér á landi. Ég hef ekki komið sjálfur á þessar slóðir en hef sagt erlendum ferðamönnum söguna af Náttfara eflaust yfir hundrað sinnum.

 

Bókin fjallar um Sollu, sem er nýorðin tólf ára þegar sagan byrjar. Hún gerist á einu mesta hörmungaskeiði Íslandssögunnar, í kjölfar Skaftárelda. Mamma hennar segir henni að þær þurfi að fara af heimilinu til að hreinlega lifa af. Sagan fylgir þeim eftir á ferðalagi þeirra í norðurátt og þetta er löng og ströng ferð. Sérstaklega fyrir fátækar mæðgur sem þurfa að reiða sig á útsjónarsemi sína í ótrúlegum aðstæðum, sem og hjálp og ölmusu frá íbúum bæja sem þær heimsækja á leiðinni. Sumir eru þó óvenju hvassir í þeirra garð.

 

Hætturnar leynast víða og eftir ótrúlegt ferðalag komast þær á áfangastað. Þar mæta þeim nýjar áskoranir og Solla kemst að ansi mörgu sem mamma hennar hafði ekki sagt henni frá. Hún skilur líka á endanum af hverju. Það má segja að bókin skiptist í tvo hluta: ferðalag þeirra mæðgna og svo Solla í flóknum aðstæðum á nýjum slóðum.

 

Nanna notar skemmtilegt orðafar og ég hafði gaman af því að læra nokkur ný orð í íslensku. Þetta er barnabók og ég sé fyrir mér börn skemmta sér vel yfir lestrinum og að læra ýmislegt um leið. En þrátt fyrir að þetta sé barnabók, þá er ég á því að allir ættu að hafa gaman af henni.

 

Fljótið stóra, stórgrýtt fjara, Náttfari, bergrisar, tröll (var Náttfari tröll??), forvaðar, sírópsmjólk, Naustavík, hrúturinn Klaki, hvítabjörn ... að maður tali ekki um Sollu, Sólveigu, Ágúl, Imbu, Vigfús, Paradís á jörð, Kristínu, Flóa, Fúsa ... skemmtileg uppbygging og áhugaverð saga og um leið innsýn í líf barna á þessum erfiðu tímum.

 

Börn voru oft talin eins og „fullorðið fólk í smækkaðri mynd“, ábyrgð þeirra gat verið mikil. Eins og Vigfús sagði við Sollu, þegar talað var um að hún ætti að fresta fermingu um eitt ár; hún ætti ekki að flýta sér að komast í tölu fullorðinna og fara að vinna. Við fermingu eru ungmenni nefnilega vígð inn í samfélag fullorðinna.

 

Í kynningarmyndbandi um bókina sagði Nanna Rögnvaldardóttir að hún legði ákveðna áherslu á fólkið sem hjálpar mæðgunum á leiðinni í fyrri hluta bókarinnar, „... það kallar svolítið á tímann í dag ... við höfum öll heyrt um flóttafólk og erfiðleikana sem það lendir í ... og þetta gerðist líka á Íslandi.“

 

Heyr heyr, og takk fyrir mig, Nanna!