Teikning Manna af kastala í Gemert
SÖFNIN OKKAR – 125
Frá Nonnahúsi_ _ _
Akureyri.net heldur áfram að opna dyr safnanna í bænum lesendum til fróðleiks og skemmtunar. Það er gert vikulega, á fimmtudögum.
Ein aðalsöguhetjan í bókum Nonna er yngri bróðir hans Manni, sem var fjórum árum yngri fæddur 1861. Þrátt fyrir aldursmuninn voru þeir einkar nánir og var kveðjustundin erfið þegar Nonni hélt út til náms árið 1870. Þeir áttu þó eftir að sameinast á ný í jesúítaskólanum í Amiens í Frakklandi þremur árum síðar þegar Manni fékk sama tækifæri. Manni varð ekki langlífur, lést einungis 24 ára gamall í Louvain í Belgíu þar sem hann dvaldist með jesúítum og nam heimspeki.
Manni var fjölhæfur á sviði lista. Hann lék oft í leiksýningum í skólanum í Amiens og fór gjarnan með aðalhlutverkið. Einnig þótti hann hafa undurfagra söngrödd og sóttist hefðarfólk í Frakklandi eftir því að fá hann til þess að syngja við ýmis tækifæri. Þá var hann drátthagur og hafa varðveist þó nokkrar teikningar eftir hann, flestar sem fylgdu með bréfum er hann sendi móður sinni, Sigríði Jónsdóttur. Þetta voru einkum teikningar af byggingum í nágrenni við þar sem Manni dvaldist hverju sinni, svo sem í Gemert í Hollandi og Louvain í Belgíu.
Í Nonnahúsi eru til sýnis nokkrar teikningar eftir Manna. Þar á meðal er ein af kastala í Gemert í Hollandi sem fylgdi með bréfi til Sigríðar. Í bréfinu útskýrir hann teikninguna og segir frá kastalanum og öðrum sambærilegum byggingum. Hér má lesa frásögn Manna, en henni hefur verið snúið yfir á nútíma íslensku:
Þetta hef ég uppdregið frá þeim stað sem merktur er með punktinum (3.) – Það er það sama sem á fyrsta blaðinu stendur undir B. Það er hinn draugalegi kastali. Í öllum slotum og kastölum miðaldarinnar voru ævinlega stórir múrveggir og oft umkringdir af vatni eða stundum var bara langt vatn eins og hér. En ævinlega var í miðjum kastalanum einn nýðsterkur og voðalegur turn, og í þann turn flúðu íbúar kastalans ef óvinirnir gjörðu sér inngöngu yfir vatnið og múrveggina og varð þá þessi turn ævinlega hinn seinasti lífsvörður og hin seinasta von. En ef þá óvinurinn tókst sér að yfirvinna turninn höfðu íbúar það eina sér til bragðs, og það var að flýja í þá dimma og langa undirganga sem í mörgum kastölum fóru undir vatnið og út á landið 1a eða 2 mílur frá slotinu og komust í einn dimman skóg. – Þess háttar turnar eru kallaðir á frönsku Donjon og þessi turn eða hús sem ég hef málað hér er ekki annað en donjon af Gemert. (vatn er umhverfis og turninn speglar sig í)
